Wat als je vergeet? – terugblik theateravond 23 september 2026

Woensdagavond 23 september. De deuren van De Walnoot gaan om 19.00 uur open en binnen een half uur is duidelijk: dit wordt een volle avond. Zo'n 130 bezoekers vinden hun weg naar binnen, meer dan de zaal eigenlijk kan hebben. Bij de deur staat een drankje klaar, en wie wil kan eerst nog langs de informatietafels: flyers over wijkinitiatieven, en de mogelijkheid om je in te schrijven voor de VR-ervaring van de Werkgroep Dementievriendelijke Gemeenschap. Twintig minuten lang beleef je met de bril op zelf hoe het is om met dementie te leven, de kleine obstakels die je anders nooit zou opmerken.

Op elke stoel in de zaal ligt een briefje met twee simpele vragen: wat gaat er al goed in Boxtel, en wat kan er nog beter om de gemeente dementievriendelijker te maken? Voor straks, na de voorstelling.

Een opening die raakt

Wethouder Rob Vorstenbosch heet iedereen welkom. Dementie is voor hem geen ver-van-zijn-bedshow, zegt hij, het onderwerp raakt hem ook persoonlijk. Een mooie, eerlijke opening voor een avond die precies dat wil zijn.

Taal die ertoe doet

Dan is het podium voor de twee acteurs van Helder Theater. In de openingsscène valt meteen een zin die blijft hangen: “Die is niet dement, die heeft dementie. Je bent immers ook niet de griep, die heb je.” Een correctie in twee zinnen, en toch verandert hij hoe je erover nadenkt. De scènes laten ook zien wat er allemaal nog wél kan na een diagnose: aanbellen, blijven bellen, het contact opzoeken in plaats van vermijden.

Een bezoeker met dementie deelt haar eigen ervaring: hoe lastig het is om tijdens een gesprek naar woorden te moeten zoeken, en hoe die zoektocht je soms doet terugtrekken uit sociale contacten. Precies waar de avond over gaat: ervoor zorgen dat niemand zich hoeft terug te trekken.

Herkenning in de zaal

De scènes die volgen zijn dichtbij: hulp vragen als mantelzorger, niet over iemand praten terwijl diegene ernaast staat (want die hoort alles mee), en de vraag wat je doet als de kliko's verwisseld zijn of een klant aan de kassa niet meer weet wat hij besteld heeft. Samen met de zaal wordt hardop meegedacht: pictogrammen op afvalcontainers, een horecagelegenheid waar de familie maandelijks afrekent, een winkel waar bekend is dat een klant dementie heeft.

Het gesprek dat volgt

Na de voorstelling gaat het gesprek verder in het panel, en de vraag die het vaakst terugkomt uit de zaal is misschien wel de moeilijkste: wat doe je als een ouder of naaste zelf geen ziektebesef heeft? Hoe ga je om met die weerstand, en hoe regel je passende zorg als iemand hulp afwijst?

Het panel geeft geen kant-en-klare antwoorden, maar wel richting. Bij wie kun je terecht:

  • Casemanager Dementie – en voor situaties zonder ziektebesef is er een gespecialiseerd dementiezorgteam dat gewoon thuis langskomt, rustig het contact opbouwt en kijkt wat er mogelijk is.
  • ContourdeTwern – denkt mee over een passende daginvulling en zorgt dat mensen met dementie kunnen blijven meedoen bij hun eigen club of vereniging.
  • Steunpunt Mantelzorg (onderdeel van ContourdeTwern) – de lotgenotengroepen waar je ervaringen deelt en steun vindt bij anderen die hetzelfde meemaken.
  • WMO-consulent – helpt om zo lang mogelijk zelfstandig thuis te blijven wonen en denkt mee over dagbesteding, hulpmiddelen, woonaanpassingen en vervoer.
     

En ook wie er niet op het podium zat, hoort erbij: de praktijkondersteuner van de huisarts is er voor een luisterend oor voor mantelzorgers, en helpt bij praktische vragen over privacy, zoals hoe je toestemming regelt om de medische situatie van je naaste met de huisarts te bespreken.i

Dank

Deze avond kwam er niet vanzelf. Dank aan de acteurs van Helder Theater, die met hun scènes precies raakten wat er te raken was, en aan wethouder Rob Vorstenbosch voor zijn persoonlijke en warme opening.

Een bijzonder woord van dank aan Charlotte de Windt, die de avond als voorzitter droeg. Haar kennis, ervaring en betrokkenheid bij dit thema waren te merken in elk gesprek dat ze leidde, van de scènes tot het panel. Zonder haar inzet was dit niet de avond geworden die het is geworden.

Dank ook aan de Werkgroep Dementievriendelijke Gemeenschap, Alzheimer Nederland en iedereen die meedacht, meehielp en meepraatte. Boxtel is er weer een stukje dementievriendelijker van geworden.